Arabesk Süsleme Sanatı

Arabesk Süsleme Sanatı

Arabesk kelimesi, (Fransızcada: arabesque), “Arap etkinliği” anlamına gelmektedir. Endülüs başta olmak üzere Arap mimarisinde, genellikle doğu rastlanan sanatların büyülü motifleri ve onların oluşturduğu kompozisyonlar için kullanılan “yüzey süslemeleri” den oluşan bir sanatsal dekorasyon biçimidir.. Bir başka tanımla, “İslam dünyasında kullanılan, ince taş girişik işleme ve bezemeleri sanatıdır. 

Arabesk süsleme Sanatı örnekleri Isfahan - İranArabesk genelde birbiri içine geçiş karmaşık geometrik ve bitkisel şekillerden oluşur. Arabeksle iç içe geçmiş şekilde kullanılan birimlerin oluşturduğu her bir desen diğer desenlerden uzağa doğru ve her yönde akmaktadır. Her bağımsız birim bir bütün olup kendi başına anlamlıdır ancak yine de tüm birimler birbirleriyle bağlantılı ve büyük bir motif oluştur.

Arap sanatının diğer unsurlarına da zaman zaman arabesk denilmektedir. Örneğin; Arap kaligrafisi de bir tür arabesktir. Süsleme sanatlarında arabesk dendiği zaman, belirli form ve biçimlere sahip bir bezeme anlayışının yanısıra sanatta felsefi bir akımı ve Arap dünyasından çok İslam dünyasıyla bütünleşmiş bir sanat olayını anlamamız gerekir.

Arabeskler İslam sanatının temel bir unsurudur. Arabesk dekorasyon çoğu zaman en önemli eserlerde çok önemli bir unsur olarak ortaya çıkar ve mimarinin bezemesinde rol oynar. Arap sanatı ağırlıklı olarak kendisini hissettirir.

Arabesk sanatçının mistik duygu ve düşüncelerinin bir ifade ediliş biçimi olmasının yanı sıra geometri ve ritmin maddi ve ruhsal anlamda birleşmesiyle ortaya çıkmaktadır. Duygu yüklü ritimler süsleme kompozisyonlarını oraya çıkaran çizgilere dönüşürler.

Arabesk uygulamalar Selçuklular döneminde Anadolu’da yaygın biçimde rastlanır bu bezemelere “rumi” adı verilmektedir. Rumi süsleme motifleri, arabesk tekniğinden kısmen farklıdır, Selçuklulara ait sanat eserlerinde karakteristik arabesk kıvrımlar da çok kullanılmıştır.

Ahşap, taş ve çinilerde bu motifler sık sık tekrar edilmiştir. Osmanlı İmparatorluğu’nun bu sanata pek yer verilmemiş olmakla birlikte Arabesk sanatına Osmanlı hat ustalarının yine de katkısı olmuştur. 

Daha henüz Osmanlı sınırları içindeyken Şam ve Kahire’de el sanatlarının yeniden değerlendirilmesiyle eski gelenekler ve arabesk kompozisyonlar yaşatılmaya çalışılmıştır. Koltuklar, rahleler, dolaplar, avize ve şamdanlar gibi pek çok eşya üretilerek Batı’ya satılmıştır. Bu tür objeler gerek Avrupa ve gerekse Türkiye’de, arabesk veya Arapkari adıyla anılır ve tanınır.

100% LikesVS
0% Dislikes

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir