Kazaziye Sanatı

Kazaziye Sanatı  

Kazaziye Sanatı Tarihçesi:

M.Ö 2800 yılının ikinci yarısında hüküm sürmüş olan Lidyalılar’dan Anadolu insanına miras kalan kazaziye sanatı günümüze kadar uzanan Anadolu kültürüne özgü, özgün miras niteliğinde bir el sanatıdır. 5000 yıllık bir geçmişe sahip olan kazaziye sanatı günümüzde halen pek çok takı, eşya ve objede uygulanmaktadır.

KAZAZİYE SANATIOsmanlı devletinin zengin kesimlerinin ve sarayının önemli denilebilecek düzeyde taleplerine cevap veren çok sayıda kazaziye işi yapan esnafı vardı. Ancak Cumhuriyet kurulduktan sonra bu sanat sadece Trabzon’da devam ettirilmiş, günümüzde ise az sayıda insanın bildiği ve üretimini sürdürdüğü bir el sanatıdır. Trabzon’da şu an sınırlı sayıda Kazaziye sanatkârı bulunmaktadır. Kazazlık Sanatının devam etmesi ve yaygınlaşması için son zamanlarda Trabzon’daki bazı kurumlar ve Trabzon Kuyumcular Odası kurslar düzenlemekte ve iş bilen kişi sayısını artırmaktadır.

Kazaziye sanatı tamamen el emeğine dayalıdır. Kazaziye, ipek veya naylon tel üzerine burularak 0,08 mikron inceliğinde sarılan, 24 ayar altın ve 1000 ayar gümüş teller ile işlemeler yapılır. Zıpka, mintan, fes ve şal gibi giysileri süsleme sanatı olarak yapılabilen Kazazlık sanatı daha da geliştirilerek kırbaç, tespih kamçısı ve kol düğmesi olarak da işlenmiştir.

Kazazlık Sanatı Osmanlı İmparatorluğu zamanında da Anadolu’nun farklı yerlerinde “kaftan” süslemeleri yapılırdı. Kadınların şal kenarlarına şerit olarak dikilir ve bu şeritlere püsküller takılırdı. Osmanlı padişahlarından Kanuni Sultan Süleyman’ın çok iyi bir Kazaziye ustası olduğu bilinmektedir. 

Günümüzde Kazaziye Sanatında:

Günümüzde Kazaziye Sanatında gerdanlık, bileklik ve ayakkabı üretimi yapılmaktadır. Bayanlar için modern, klasik kolye, küpe, bileklik, erkekler için ise 33’lü ve 99’lu örme tespihler ve imame ucuna takılan  kamçı püskülleri, kol düğme modelleri en çok tercih edilen ürünler arasında yer almaktadır. 

Kazaziye el Sanatı Kazaziye İşi Nasıl Yapılır:

Kazaz işi ise 8 – 10 motiften oluşur, bu motifler işlenir, sonra montajı yapılır. Altın ve gümüş teller “çıkrık” adı verilen bir makine ile sarılır. Bu tellerin sarılması sırasında, içte kalan ipek iplik kıvrak tutularak sarma işlemi yapılır. Örgü sırasında sarım işleri tığ, şiş ve minik top altlıkları üzerine uygulanır. Daha sonra şiş ve tığlardan çıkarılır. İlk zamanlar toplar; kurşun toplarının üzerine sonra çirişli üçgen bezlerden yapılan minik toplara, şimdi ise ahşaptan yapılan topların üzerine örülmektedir. Bunun neticesinde bitmiş bir telin kalınlığı ise 03 – 05 mm kalınlığa ulaşır. Bu ürünlerin örgü şekilleri, ören kişilerin kendi özel isteklerine göre farklı model ve tasarımlarda şekillendirilebilir. Zarif görünümlerinin yanında bu ürünler aynı zamanda da sağlamdırlar. Kazazlık işlerinde halen uygulanmakta olan temel örgü formları dört türlüdür. Bunlar; balıksırtı, sürgü, top ve ajürdür.

Son dönemlerde, ülkemizdeki bazı kurumların ve işletmelerin Kazaziye Sanatının tanınmasına yönelik yaptıkları çalışmalar, bu sanatın dünya genelinde yayılmasına katkıda bulunmuştur. Bu sanatla ilgilenenler tarafından ortaya konulan ortak kanı, bu sanata yerli ve yabancı turistler tarafından çok ilgi gösterildiği yönündedir. Son zamanlarda bu teknik geliştirilerek ürün yelpazesine ayakkabı, çanta, anahtarlık, kemer, muskalık, çay tepsisi, bardak altlığı ve birçok hediyelik eşya eklenmiştir. 

Kazazlık Sanatı yapılan çalışmalar ile çok yakın gelecekte dünyada talep edilen el sanatı ürünü olması beklenmektedir.

50% LikesVS
50% Dislikes

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir